Jak korzystać z kalkulatora
- Wybrać poziom ufności: 90%, 95% (zwykle przyjmowana wartość domyślna) lub 99%.
- Wpisać akceptowalny błąd statystyczny, np. ±5 punktów procentowych.
- Pozostawić oczekiwaną proporcję na poziomie 50%, chyba że wcześniejsze badania dają lepsze oszacowanie.
- Dodać wielkość populacji, jeśli grupa docelowa jest mała i policzalna, np. Państwa klienci B2B lub członkowie organizacji.
- Opcjonalnie wpisać oczekiwany wskaźnik odpowiedzi, aby zobaczyć, ile zaproszeń trzeba wysłać.
Wzór i logika obliczeń
Kalkulator najpierw oblicza próbę dla bardzo dużej populacji:
n₀ = z² · p(1 − p) / e²
Tutaj z to wartość krytyczna dla poziomu ufności (1,645 dla 90%, 1,96 dla 95%, 2,576 dla 99%), p to oczekiwana proporcja w postaci ułamka dziesiętnego, a e to błąd statystyczny w postaci ułamka dziesiętnego, czyli 0,05 dla ±5 punktów. Przy p = 0,5 i e = 0,05 oraz poziomie ufności 95% n₀ = 384,2, co po zaokrągleniu w górę daje 385.
Jeśli poda się wielkość populacji N, poprawka na skończoną populację zmniejsza wymaganą próbę:
n = n₀ / (1 + (n₀ − 1) / N)
Przy bazie 2 000 klientów 385 spada do 323. Na koniec, jeśli wpisze się oczekiwany wskaźnik odpowiedzi r, liczba zaproszeń wynosi n / r. Przy założeniu wskaźnika odpowiedzi 20% 385 zrealizowanych wywiadów wymaga 1 925 zaproszeń.
Jak interpretować wynik
Tabela pokazuje, jak szybko rośnie wymagana próba, gdy oczekuje się większej precyzji (poziom ufności 95%, p = 0,5, duża populacja):
| Błąd statystyczny | Zrealizowane wywiady |
|---|---|
| ±10 pkt | 97 |
| ±5 pkt | 385 |
| ±4 pkt | 601 |
| ±3 pkt | 1 068 |
| ±2 pkt | 2 401 |
Zmniejszenie błędu o połowę mniej więcej czterokrotnie zwiększa próbę, dlatego warto z góry ustalić, jakiej precyzji naprawdę wymaga decyzja. Precyzja dotyczy też wyłącznie całej próby: jeśli chcą Państwo porównywać regiony, grupy wiekowe lub typy klientów, każda podgrupa potrzebuje własnej, odpowiednio dużej próby – i to zwykle ona decyduje o liczebności całkowitej.
Wzór zakłada prostą próbę losową. Kwoty, ważenie i panele internetowe zmniejszają próbę efektywną, dlatego wynik należy traktować jako minimum. Jeśli do badania kwalifikuje się tylko część populacji, wskaźnik incydencji zwiększa liczbę osób, które trzeba przesiać, a nie liczbę zrealizowanych wywiadów. Aby sprawdzić precyzję próby, którą już Państwo dysponują, warto skorzystać z kalkulatora błędu statystycznego.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego 385 to tak częsta wielkość próby?
To wynik wzoru przy poziomie ufności 95%, błędzie ±5 punktów i najostrożniejszym założeniu p = 0,5 dla dużej populacji. Stał się konwencją, ponieważ taka precyzja wystarcza przy wielu decyzjach. Nie jest to jednak reguła: jeśli trzeba porównać kilka podgrup, łącznie 385 wywiadów okaże się zdecydowanie za mało, a do wstępnego, eksploracyjnego rozpoznania może wystarczyć mniej.
Czy większa populacja wymaga większej próby?
Tylko do pewnego momentu. Gdy populacja liczy dziesiątki tysięcy osób, prawie nie wpływa na wynik: dla populacji 10 000 kalkulator zwraca 370 zamiast 385. Liczy się bezwzględna liczba wywiadów, a nie odsetek zbadanej populacji. Poprawka ma realne znaczenie tylko przy małych, policzalnych populacjach, takich jak kilkuset klientów biznesowych.
Ilu respondentów potrzeba w każdej podgrupie?
Tę samą logikę stosuje się do każdej podgrupy, której wyniki mają być raportowane osobno. Jeśli każdy z czterech regionów ma być odczytany z dokładnością ±10 punktów, każdy region potrzebuje około 100 zrealizowanych wywiadów, więc łączna liczba zależy od tego, ile komórek planuje się porównywać. Nasz poradnik o wielkości próby w ankiecie omawia planowanie podgrup na przykładach.
Co, jeśli do grupy docelowej trudno dotrzeć?
Wymagana liczba zrealizowanych wywiadów pozostaje taka sama, ale rośnie nakład pracy potrzebny, by je uzyskać. Przy niskiej incydencji lub niskim wskaźniku odpowiedzi trzeba skontaktować się z dużo większą liczbą osób i je przesiać, co wpływa na harmonogram i budżet. Jeśli planują Państwo takie badanie, prosimy wysłać zapytanie ofertowe, a przed rozpoczęciem terenu ocenimy wykonalność próby.
Powiązane raporty
Badania ankietowe
Badania ankietowe mierzą, ile osób w określonej populacji ma dany pogląd, zachowuje się w określony sposób lub…
Czytaj →Satysfakcja klientów i NPS
Badanie satysfakcji klientów mierzy, na ile produkty i obsługa spełniają oczekiwania klientów, zwykle za pomocą…
Czytaj →Badania konsumenckie
Badania konsumenckie to systematyczna analiza tego, jak ludzie kupują i używają produktów w danej kategorii: kto…
Czytaj →